Szukasz szkolenia sprzedażowego lub biznesowego w Warszawie? Szkolenia edukacyjne!

Formy procesów osobowościowych

Z czasem jednak, już co prawda raczej człowiek młodociany niż dziecko, nie tylko po prostu przyjmuje do wiadomości przykazania, nie tylko reaguje uczuciowo na sytuacje związane z normami moralnymi, nie tylko wdraża się w obowiązujący obyczaj, lecz w zadumie refleksyjnej zaczyna myśleć o tym w odpowiednich po temu sytuacjach życiowych. Na kanwie dziwności określonego przykazania, przykrości nagany, poniżenia w oczach kolegów, przede wszystkim jednak pod wpływem uprzytomnienia sobie doznanej krzywdy – własnej lub cudzej – budzi się zastanowienie, niekiedy już po trochu teoretyczne, nad sensem zasad moralnych, nad ich pochodzeniem, nad ich rolą w życiu ludzkim, nad własnym stosunkiem do obowiązujących obyczajów itp. W toku takich przeżyć, z reguły naładowanych uczuciem, moralność początkowo dziecku obca i narzucona, na ogół przyjmowana biernie i stosowana nawykowo, zaczyna – że tak rzec – przenikać w rdzeń osobowości. Zaczyna się w związku z tym formować własny, a nie tylko po prostu poprzez cudze informacje przyjęty do wiadomości, sąd moralny i własne sumienie, o sąd ten oparte.

Formy tych procesów osobowościowych bywają tak rozmaite, jak rozmaite są formy obiektywne kultury i okoliczności dostępu do niej. Miliony ludzi dorosłych prawie wcale nie wyrastają z poziomu moralności jedynie nawykowej lub motywowanej lękiem. Samowiedza moralna, a na jej tle refleksja intelektualna nad sprawami moralnymi albo nie pojawia się u nich wcale, albo też w kształtach tak prymitywnych i w nasileniu tak nikłym, że można je praktycznie zlekceważyć. Można rzec, że ich moralność niewiele różni się od dziecięcej, czyli że jest poniekąd infantylna. Zresztą infantylizm moralny u ludzi dorosłych nie należy do zjawisk wyjątkowych i nie jest wyłącznie cechą niektórych osób psychicznie chorych.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.